Δευτέρα, 7 Νοεμβρίου 2011

Ο Τζακ Κι Η Φασολιά

Συνήθως δεν παινεύω το σπίτι μου κι αυτό δεν παύει να πέφτει να με πλακώνει. Αυτή τη φορά όμως νιώθω πως έχω την κατάλληλη κι ασφαλή αντικειμενικότητα - που πάντα λείπει - να μιλήσω γι' αυτό. Και δεν είναι μια αντικειμενικότητα θέοσταλτη, αλλά με κόπο αποκτημένη, με απώλειες ανταλλαγμένη, αλλά πίσω δεν κοιτώ και δεν μετανιώνω.
Αφορμή που θα κομπάσω σαν κουκουβάγια είναι η παράσταση της Παιδικής Σκηνής του Θεάτρου Περίακτοι, Ο Τζακ και Η Φασολιά, που έκανε πρεμιέρα το Σάββατο 5 Νοεμβρίου 2011.
Η Παιδική Σκηνή του Θεάτρου Περίακτοι 12 χρόνια τώρα δεν παύει να είναι μία πρόκληση αισθητική και συναισθηματική στον ψυχισμό και τη διάνοια του παιδιού. Είναι ένα πλήρες εκπαιδευτικό καλλιτεχνικό πρόγραμμα με τα ουσιαστικότερα κείμενα, με σκηνικά που αποτελούν αυτούσια καλλιτεχνική δράση, με μουσικές και ήχους έντεχνους, με ερμηνείες αληθινές χωρίς παλιμπαιδισμούς και θεατρινισμούς. Και παράλληλα αποτελούν παραστάσεις ισάξιες μιας παράστασης για μεγάλους. Το Θεάτρο Περίακτοι αφέθηκε να διδαχθεί και να επηρεαστεί από μάστορεςς του είδους στο Παιδικό Θέατρο και να δημιουργήσει τη δική του άποψη σ' αυτό, το δικό του τρόπο παιδικού θεάτρου με το δικό του στόχο. Στόχος ακόμη από τα σπάργανα της Παιδικής Σκηνής το 2000, ήταν η συνεχή κι αδιάκοπη πρόκληση του παιδιού σε όλα τα επίπεδα και παράλληλα ο σεβασμός του παιδιού σε όλα τα επίπεδα. Για το Θέατρο Περίακτοι το παιδί δεν είναι ποτέ ένα πλάσμα αδύναμο ή ασχημάτιστο ή ανίκανο που χρειάζεται νανούρισμα και κόσμο παραμυθικό μακριά απ' την πραγματικότητα. Για το Θέατρο Περίακτοι το παιδί ήταν πάντα ένας άνθρωπος στην εκκόλαψή του με ενδυνάμει κι εγγενείς όλες τις αισθητικές και διανοητικές ικανότητες κι έτσι αυτομάτως είναι και το πιο σημαντικό κομμάτι του πολιτισμού και της ανθρωπότητας. Οι Περίακτοι λοιπόν δεν χάιδεψαν ποτέ τ' αυτιά των παιδιών, τους ψιθύρισαν μονάχα την αλήθεια που σαν άλλοι Πίτερ Παν μαθαίνουν τι είναι να μεγαλώνεις.
Σκηνοθέτης του Θεάτρου Περίακτοι και δάσκαλος, επιφορτισμένος με το βάρος της υπογραφής κάθε δημιουργήματος του θεάτρου είναι ο Σπύρος Κολιαβασίλης. Κρατείστε το όνομα.
Φέτος η Παιδική Σκηνή ανέβασε τον Τζακ και τη Φασολιά και κατά τη γνώμη μου έφτασε στο θεατρικό της απόγειο. Η προσσέγιση του παραμυθιού, διασκευή του ίδιου του σκηνοθέτη, είναι τέτοια που εγείρει στο παιδί τις έννοιες του δίκαου και του άδικου, όρια που στις μέρες αμφισβητούνται, μαιθαίνει στο παιδί τι σημαίνει αυτός ο παλιός καλός στίχος της Dolly Parton, "One is only poor when they choose to be", και τα σημερινά παιδιά πρέπει να το ξέρουν αυτό, γιατί καλούνται να το βιώσουν μεγαλώνοντας. Η θεατρική διασκευή δίνει επίσης μεγάλη σημασία στο θάρρος και το σεβασμό της διαφορετικότητας, την αγάπη ως κινητήριο δύναμη, τη φιλία και τέλος τη σημασία του να ονειρεύεσαι και έχεις στόχους που αγωνίζεσαι να πραγματοποιήσεις χωρίς να παραιτείσαι, χωρίς ν' αφήνεσαι. Κι όλα αυτά δίνονται με αιχμηρό λόγο, με στακάτες, ουσιώδεις φράσεις. Δεν χρειάζονται φιοριτούρες τα παιδιά, ευθύ λόγο επιθυμούν. Αυτό είναι και γι' αυτό λόγο. Και τότε έχεις την εμπιστοσύνης τους.
Ακολουθώντας το κείμενο του, ο Σπύρος Κολιαβασίλης σκηνοθέτησε για άλλη μια φορά προσπαθώντας να κάνει ό,τι οι συνθήκες δεν τον αφήνουν. Σαν άλλος Τζακ δεν έπαψε ποτέ να επιθυμεί ό,τι οι ταχύτητες των καιρών και των συνθηκών του απαγορεύουν και να το πραγματοποιεί. Αυτή τη φορά έφτασε όσο πιο κοντά μπορούσε σε κάτι που φλερτάρει χρόνια, να γίνει κινηματογραφικός. Να κάνει κινηματογραφικό θέατρο κι ας μου επιτραπεί ο αδόκιμος όρος. Το Θέατρο Περίακτοι τεχνικά μόνο στα χέρια του είναι τόσο εύπλαστο απ' τους τοίχους ως τους ανθρώπους κι όχι άδικα. Σκηνοθετώντας αυτή την παράσταση έφτασε τη θεατρική ψευδαίσθηση σε επίπεδα που, σε μετρημένες του ενός χεριού παραστάσεις, έχω δει. Η σκηνική του οικονομία κι ο ρυθμός του είναι τα βασικά ατού του όμως κι εδώ έδωσε άλλη διάσταση. Θαυμαστής πάντα του γρήγορού ρυθμού, δεν έβρισκε πάντα έργα που να ασπάζονται τη λογική του. Εδώ όμως βρήκε το στοιχείο του. Σ' ένα έργο που δεν υπάρχει χρόνος, που "η μέρα δεν συναντά τη νύχτα", ο Σπύρος Κολιαβασίλης δημιουργεί το δικό του χρόνο και ρυθμό. Είναι σκοτεινός, προβληματισμένος και ειλικρινής.
Τα σκηνικά της Ράνιας Αντύπα αποτελούσαν πάντα μια προσωπική της έκθεση. Θα μπορούσαν σίγουρα τα σκηνικά της να είναι η προσωπικής έκθεση της κάθε χρονιά Μπορούν να είναι αυτόνομα κι αποτελούν πάντα ηθοποιό της παράστασης που παίζει στο έργο. Σπάνιο στο θέατρο, αλήθεια. Δεν ξέρω βέβαια αν η Ράνια κι ο Σπύρος μπορούν να κάνουν παιδική σκηνή χωρίς ο ένας τον άλλο, αλλά μέσα απ' τη συνεργασία τους έχουν μάθει να φαίνονται τα χαρακτηριστικά του καθενός πιά. Τα "ναι και τα όχι" του καθενός που λέει κι η ίδια. Η Ράνια Αντύπα αγωνιζόταν πάντα ν' αποκτήσει τη λειτουργικότητα του σκηνικού και να την παντρέψει με τις εικαστικές καταβολές της. Και σταδιάκα μες τα χρόνια έφτανε όλο και πιο κοντά. Εδώ όμως φύτρωσε όλο αυτό σαν τη μαγική Φασολιά. Έγινε υπερμεγέθες, γέμισε τη σκηνή, γέμισε το μάτι και ταυτόχρονα δεν λυπήθηκε καμία λεπτομέρια. Από την κούπα ως τη στέγη. Τα στοιχεία παραβγαίνουν το ένα στο άλλο. Μιλούν και κινούνται - κυριολεκτικά. Σου ανοίγονται και κλείνουν αφήνοντάς σε απ' έξω. Όπως η ίδια η δημιουργός τους.
Όλους κάπου τους ανέβασε η Φασολιά. Ο Μιχάλης Αβραμίδης με τη μουσική του φλέρταρε γι' άλλη μια φορά τη σκοτεινότητά του. Κι αφέθηκε να γίνει επιβλητικός και τρομακτικός. Είχε πάντα ανάγκη να το κάνει με ασφάλεια και τα κατάφερε. Δεν έχει υπάρξει πιο ειλικρινής καλλιτέχνης κι άνθρωπος απ' αυτόν κι αυτό τον κάνει εύθραυστο.
Οι ηθοποιοί της παράστασεις, Θανάσης Τσόδουλος, Μάτα Παπασιδέρη, Νάνσυ Χρυσικοπούλου, Καλυψώ Συλλελόγλου, Δήμητρα Γιαννόπούλου, είναι δείγματα μόνο του ηθοποιού που έχει ανάγκη το θέατρο. Αληθινοί, ειλικρινείς, ακριβείς, μαθητές, έχουν άποψη, λόγο. Εκπαιδευμένοι κι εκπαδευόμενοι διαρκώς. Απόλυτα θεατρικοί ηθοποιοί με πίστη κι αγάπη και πείσμα για το θέατρο αλλά και το Θέατρο Περίακτοι.
Τίποτα δεν θα υπήρχε αν όλες αυτές οι δυνάμεις δεν ήταν ενωμένες γι' αυτό και οι Περίακτοι είναι πολλοί κι όχι ένας.
Μην στερήσετε απ' τα παιδιά σας την εμπειρία.
___________________________________________________

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ
Διασκευή - Σκηνοθεσία: ΣΠΥΡΟΣ ΚΟΛΙΑΒΑΣΙΛΗΣ
Σκηνικά - κοστούμια: ΡΑΝΙΑ ΑΝΤΥΠΑ
Μουσική: ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ
Χορογραφίες: ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ
Μουσική Διδασκαλία: ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΣΠΗΛΙΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
Σχεδιασμός Φωτισμού: ΣΠΥΡΟΣ ΚΟΛΙΑΒΑΣΙΛΗΣ

Διανομή με σειρά εμφάνισης:
Η Μητέρα του Τζακ: ΜΑΤΑ ΠΑΠΑΣΙΔΕΡΗ
Ο Τζακ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΣΟΔΟΥΛΟΣ
Η Τζένη η αγελάδα: ΝΑΝΣΥ ΧΡΥΣΙΚΟΠΟΥΛΟΥ -
ΔΗΜΗΤΡΑ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ
Το Σκιάχτρο: ΚΑΛΥΨΩ ΣΥΛΛΕΛΟΓΛΟΥ
Η γριά μάγισσα: ΚΑΛΥΨΩ ΣΥΛΛΕΛΟΓΛΟΥ
Ο Πόντικας: ΚΑΛΥΨΩ ΣΥΛΛΕΛΟΓΛΟΥ
Η Μάριελ: ΝΑΝΣΥ ΧΡΥΣΙΚΟΠΟΥΛΟΥ
Η Χήνα: ΔΗΜΗΤΡΑ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ
Ο Γίγαντας (φωνή): ΣΠΥΡΟΣ ΚΟΛΙΑΒΑΣΙΛΗΣ
Η Άρπα: ΚΑΛΥΨΩ ΣΥΛΛΕΛΟΓΛΟΥ

_____________________________________________
www.periaktoi.gr
Facebook Group